45. (P) Redagowanie i zapis zdań o Fryderyku Chopinie na podstawie wiersza „Żelazowa Wola”, opowiadania nauczyciela i ilustracji. Aleksandra Malik (ŁAZISKA GÓRNE)
Dodane przez rufitina dnia Luty 25 2009 19:15:59
Konspekt zajęć do klasy III.
Temat jednostki zintegrowanej: Sławni Polacy.
Temat dnia: Redagowanie i zapis zdań o Fryderyku Chopinie na podstawie wiersza „Żelazowa Wola”, opowiadania nauczyciela i ilustracji.

Cele:
Uczeń:
§ Posiada umiejętność redagowania zdań
§ Potrafi szybko i czytelnie, starannie pisać
§ Posiada umiejętność skupienia uwagi w czasie opowiadania nauczyciela i wychwycenia w nim najważniejszych wiadomości
§ Wypowiada się pełnymi zdaniami
§ Bogaci słownictwo
§ Posiada podstawowe wiadomości o Fryderyku Chopinie
§ Czyta tekst ze zrozumieniem

Metody słowne:
§ Swobodne wypowiedzi uczniów
§ Wypowiedzi ukierunkowane pytaniami nauczyciela
§ Rozmowa z dziećmi
§ Opowiadanie nauczyciela

Metody oglądowe:
§ Pokaz

Metody praktyczne:
§ Ćwiczenia praktyczne

Środki dydaktyczne:
§ Ilustracje
§ Wiersz „Żelazowa Wola” Cz. Janczarskiego
§ Płyty z utworami Chopina
§ Krzyżówka i rebus
§ Mapa Polski
Przebieg zajęć.
1. Rozwiązanie krzyżówki i rebusu – z komentarzem do nazwiska – Szopen.
Hasło: Fryderyk Chopin.

A F I S Z
O B E R E K
D Y R Y G E N T
D Ź W I Ę K
M A Z U R E K
F O R T E P I A N
M U Z Y K A
K S I Ą Ż K A
P I Ę C I O L I N I A
C H Ó R
P O L O N E Z
P Ł Y T A
B I L E T
N U T Y

1.Jak inaczej nazwiesz plakat, który imprezy ogłasza?
2.Do samogłoski dodaj zabawę, w której wygrywa, kto w biegach ma wprawę.
Nad całością nie łam sobie długo głowy. Jest to bowiem znany, nasz taniec ludowy.
3.Kto to jest? Odgadnie chyba każde dziecko.
Stoi przed orkiestrą. Wywija pałeczką.
4.Gdy struny gitary muzyk trąci ręką, co struna wydaje?
Kto odpowie prędko?
5.Tańczy się go żwawo parami lub w kole.
Inny – słodki leży na świątecznym stole.
6.Ma trzy grube nogi, mnóstwo zębów białych.
Gdy mistrz przy nim siądzie, koncert da wspaniały.
7.Gąszcz kropek, kresek, linii, zna dobrze każdy uczeń.
W wejściu do tej krainy wiszą dwa dziwaczne klucze.
8.Z niej w szkole i w domu nauczysz się wiele.
Szanuj ją i kochaj, jest twym przyjacielem.
9.Pięć linijek – klucz je łączy. Na nich kółka z ogonkami.
W każdym kółku dźwięk się kryje. Co to jest? Zgadnijcie sami.
10.Wielu ludzi na scenie śpiewa pieśń.
11.Ten sam wyraz bez kłopotów znaczy: taniec i samochód.
12.Plastykowy krążek cienki, a w nim kryją się piosenki.
13.Co najpierw kupujemy, żeby potem podrzeć, by siedzieć w teatrze
wygodnie i dobrze?
14.Jest pięć linii, na nich kropki rozrzucone są po piętrach.
Żadna z nich stąd nie ucieknie, bo na kluczyk jest zamknięta.

Rebus:
tki = deryk en



2. Podanie tematu lekcji.
- Dziś będziemy mówić o sławnym Polaku, wielkim kompozytorze Fryderyku Chopinie.
- Czy ktoś już słyszał o F. Chopinie?
- Kto wyjaśni słowo „kompozytor”?:
- A czy wiecie, kto to jest pianista?

3. Wprowadzenie do opowiadania.
- Spójrzcie tak wyglądał F. Chopin. – prezentacja.
- A to ilustracja z Żelazowej Woli, gdzie się urodził.
- Posłuchajcie również fragmentów jego dzieł.- słuchanie nagrań.
- Chciałabym Wam opowiedzieć krótką historię o wielkim polskim kompozytorze. Posłuchajcie.

4. Opowiadanie.

Najwybitniejszy polski kompozytor, słynny pianista urodził się 22 lutego 1810 roku w Żelazowej Woli. (...)
Zupełnie było ciemno w pokoju dziecinnym u państwa Chopinów. Matka przysłoniła starannie okna, jak co wieczór, kiedy do snu układała całą swoją gromadkę: Frycka i jego siostry. Zwłaszcza o malca trzeba się było troszczyć. Był wątły, blady, przeziębiał się łatwo. Z usypianiem go sporo było biedy, zwłaszcza, jeżeli się za dnia muzyki nasłuchał.
Pewnego dnia pani Justyna, mama Fryderyka usłyszała dochodzące z pokoju dźwięki fortepianu. Rozpoznała melodię mazura, którym kończyła każdą tańcówkę chłopców. Zdumiała się. Ani przypuszczała, że jej mały, trzyletni Frycuś, stale towarzyszący przy muzykowaniu, nie patrzył na tańczących, lecz oparty o jej kolana, podpatrywał bieganinę palców po klawiaturze fortepianu i uczył się słuchając i patrząc...
Po tym zdarzeniu matka wiedziała już na pewno, że Frycek będzie wielkim muzykiem. Będzie Pięknie, najpiękniej grał na fortepianie, a może tworzyć będzie wspaniałe dzieła muzyczne, będzie znakomitym kompozytorem.
Mały Chopin miał 3 siostry: Ludwikę, Izę i Emilkę. Najbardziej lubił dokazywać ze starszą o 3 lata siostrą Ludwiką. Bo zresztą żywy był bardzo i mnóstwo się go zawsze dowcipów trzymało, z łatwością pisał wiersze. Figle jego nie miały w sobie złośliwości, nie obrażał nikogo.
Grał na fortepianie nie tylko to, co mama grywała do tańca, ale co sam sobie zawczasu umyślił. Albo znów grywał to, co od ludzi usłyszał. Lubił mały Fryderyk grać zasłyszane melodie, a potem odmieniał je po swojemu. Zmieniał, przedłużał krótką melodyjkę, powtarzając po wiele razy, a za każdym razem inaczej. Stawała się melodia pod paluszkami małego artysty smutna, to znów wesoła, brzmiała żwawo jak taniec, to znów rozciągała się w powolną, rzewną kołysankę. A zawsze słyszało się w tej muzyce główną melodię, od której Frycek rozpoczynał swoje granie.
Takie przedłużenie i odmianę jednej, krótkiej melodii nazywali starsi „wariacjami”. Fryckowi wydawała się ta nazwa bardzo zabawna. Chopin improwizował, to znaczy tworzył melodię podczas gry.
Zdumiewał się i zachwycał grą cudownego dziecka każdy, kto był gościem w domu państwa Chopinów. Mały mistrz liczył pięć lat, kiedy już po Warszawie opowiadano cuda o jego grze i improwizacjach.
Kiedy ukończył 6 lat, rozpoczął prawdziwą, poważną naukę gry na fortepianie. Jego nauczycielem był Czech – Wojciech Żywny.
Chłopiec był pewny, że przede wszystkim trzeba się uczyć, uczył się więc pilnie i jego postępy w muzyce były olbrzymie.
Polonez ośmioletniego Chopina był dziełem godnym zupełnie dojrzałego twórcy. Ośmioletni Frycek po raz pierwszy wystąpił na koncercie publicznym na cele dobroczynne. Dochód z koncertu przeznaczony był na ubogich miasta Warszawy. Przybyło mnóstwo ludzi, chcących usłyszeć grę i zobaczyć Chopina. Wywoływaniom i oklaskom nie było końca.
Fryderyk zdumiewał nie tylko swoją grą, ale wdziękiem swej postaci, a także miłym i rozumnym zachowaniem, co oczywiście zawdzięczał wychowaniu.
Po jakimś czasie nauczyciel Żywny uznał, że nie zdoła już swego ucznia niczego nauczyć. Wtedy to Chopin samodzielnie zaczął pracować nad doskonaleniem gry i tego, co tworzył. Bolał nad tym, że małą dłonią nie obejmuje tyle klawiszy, ile by chciał. Rozszerzał więc dłoń, wpychając między palce jakieś przedmioty, niby kliny, potem przymocowywał je bandażem i kładł się spać.
Fryderyk bardzo lubił słuchać wiejskiej muzyki, a potem ją zmieniać, improwizować na fortepianie. Wiele pomysłów na utwory muzyczne przyszło mu w Szafarni, majątku, posiadłości przyjaciół Chopina. Zamiast listów wysyłał do rodziców ”Kurier Szafarski” przez siebie redagowany.
Po skończeniu liceum Fryderyk wstąpił do Szkoły Głównej Muzyki, miał już wydane swoje utwory, takie jak: Polonez, Marsz, Rondo ( w którym na zmianę powtarzają się dwie lub więcej krótkich melodii). Ulubionym instrumentem Chopina jest fortepian. Utwory muzyczne Chopina to między innymi: Pieśni, Etiudy, Nokturny, Preludium i in.
Po skończeniu szkoły artysta wyjeżdża za granicę, do Francji. Zamieszkał w Paryżu. W tym czasie w Polsce wybucha Powstanie Listopadowe. Chopin nie może wrócić do Polski, a wszystko, co na obczyźnie przeżywał i tworzył, było przepojone tęsknotą za ojczyzną. W muzyce jego przemawiała Polska.
Stopniowo coraz bardziej pogarsza się jego zdrowie. Jest przeziębiony, ma chorobę płuc, noszą go po schodach, bo nie ma sił sam chodzić.
Chopin już nigdy nie ujrzał Polski, ani swojej rodziny. Po ciężkiej chorobie serce kompozytora przestało bić 17 października 1849 roku. Jego serce zgodnie z jego wolą spoczywa w kościele Świętego Krzyża w Warszawie. Prochy ciała – na cmentarzu Pere – Lachaise w Paryżu.


5. Krótkie omówienie zapamiętanych informacji.
-Co zapamiętałeś z tego opowiadania?
-Co najbardziej Cię zaskoczyło?
-Co myślisz o kompozytorze?
-Czy chciałbyś być taki jak On?
-Jakie nazwy utworów zapamiętałeś?

6. Analiza treści wiersza „Żelazowa Wola” po uprzednim przeczytaniu.
-Przeczytaj cicho wiersz.
„Żelazowa Wola”

Stary dworek –
Słońce zagląda do okien,
Szumią cicho wierzby płaczące.
Tu mieszkał pan Szopen
Kiedy był małym chłopcem.
Wieczorem w parku
Śpiewają słowiki
I żaby w zielonej Utracie.
Słuchał kiedyś mały Frycek
Tej muzyki,
Zbierał nuty.
Teraz nut tych słuchacie.
Płyną z fortepianu
Jakby znajome głosy.
Czy to wiatr na klawiszach swawoli?
Wszystkie nuty – jak krople rosy,
Krople rosy z Żelazowej Woli.


-Czego dowiedziałeś się z wiersza?
-Co to jest Utrata?
-Odszukaj na mapie Żelazową Wolę.

7. Redagowanie i układanie zdań notatki z lekcji.
-Wklejcie krzyżówkę, jej hasło jest tematem naszej lekcji.
-Przepiszcie notatkę do zeszytu.
Urodził się w 1810 roku w Żelazowej Woli. Jest najwybitniejszym polskim kompozytorem. Najważniejsze dzieła muzyczne to między innymi: Polonez i Mazur. Zmarł po ciężkiej chorobie w 1848 roku w Paryżu we Francji. Serce Chopina spoczywa w kościele Św. Krzyża w Warszawie.

8. Podsumowanie.
- O jakim wybitnym Polaku mówiliśmy dziś na zajęciach?
- Jaki instrument najbardziej ukochał kompozytor?
9. Ilustracja plastyczna farbami plakatowymi muzyki Chopina. Wypowiedzi na temat swoich prac. Wystawa prac inspirowanych muzyką wielkiego kompozytora.

Opracowanie: Aleksandra Malik

Literatura:
1.Przewodnik metodyczny do podręcznika „Wesoła szkoła” cz.2
2.T. Mayzner „Chopin”
3.Cz. Janczarski „Żelazowa Wola"

mgr Aleksandra Malik
Szkoła Podstawowa nr 1 w Łaziskach Górnych, ul. Dworcowa 4 , 43 – 170 Łaziska Górne, woj. śląskie